Skip to main content

Καλή ώρα η Πορτάρα είχε χρησιμοποιηθεί επικοινωνιακά για μικροπολιτικούς λόγους και στις εκλογές του 1963, ευτυχώς ανεπιτυχώς.
Αναφέρει σχετικά ο κ. Χρήστος Ντούμας στο βιβλίο της MONUMENTA “Αληθινά παραμύθια της Νάξου, οι αρχαιολόγοι διηγούνται…”:
Τα βυζαντινά μνημεία βρίσκο­νταν συνήθως μακριά από κατοικημέ­νες περιοχές και οι εργασίες που εκτε­λούνταν σ’ αυτά δεν προσφέρονταν για κομματική εκμετάλλευση, αφού δεν γί­νονταν αντιληπτές από το ευρύτερο κοι­νό. Έπρεπε πάση θυσία να γίνουν έργα και μέσα στην πόλη, ώστε να προβλη­θούν στην εκλογική πελατεία του κ. Υπουργού ως από δειγμα του ενδιαφέροντος του για την ιδιαίτερη πατρί­δα του. Το περίβλεπτο δε μνημείο που προσφερόταν για τέτοιου είδους εκμε­τάλλευση δεν ήταν άλλο από τον αρχαϊκό ναό επάνω στη νησίδα Παλάτια, γνωστό στην τοπική κοινωνία ως “Πορτάρα». Πήρα, λοιπόν, εντολή να μεταβώ στην Αθήνα, όπου ο ίδιος ο Γενικός Επιθεωρητής Αρχαιοτήτων Ιωάννης Παπαδημητρίου με διέταξε να εγκαταστήσω συνεργείο και να αρχίσω αμέσως εργασίες αναστήλωσης του ναού, για να ικανοποιηθεί η επιθυ­μία του Υπουργού. Στην επιχειρηματολογία μου ότι οι διαθέσιμες πληροφορίες για το μνημείο είναι πολύ περιορισμένες και ότι ο ναός φαίνεται πως δεν είχε ποτέ προ­χωρήσει πέρα από τα θεμέλια, η απάντηση ήταν αφοπλιστική:

“Ο Υπουργός Συντονισμού έχει πάψει να υπογράφει τις πιστώσεις προς την Αρχαιολογική Υπηρεσία και έχουν ανασταλεί όλα τα έργα ανά τη Χώρα, μέχρις ότου εγκατασταθεί το συνεργείο στην Πορτάρα».

Επέστρεψα στη Νάξο και έβαλα συνεργείο να καθαρίσουμε τα θεμέλια του ναού. Από τον καθαρισμό προέκυπτε ότι η κατασκευή του ναού είχε μεν ξεκινήσει, αλλά είχε διακοπεί σε πρώιμο στάδιο. Υπέβαλα εκτενή αναφορά τεκμηριώνοντας βιβλιογραφικά και φωτογραφικά ότι κάθε απόπειρα αναστηλωτικής εργασίας θα ήταν αυθαίρετη και επιβλαβής για το μνημείο. Μάταια όμως, αφού η επιστημονική δεοντολογία δεν εξασφάλιζε τις ψήφους που χρειαζόταν ο Υπουργός στις επερχό­μενες εκλογές!

Σε συνεννόηση με τον Γενικό Επιθεωρητή και προκειμένου να μη προκλη­θεί ζημιά στο μνημείο, προέβην στην αγορά μαρμάρων, τα οποία μεταφέρθηκαν στην Πορτάρα, όπου δύο τεχνίτες πήραν εντολή να προσποιούνται ότι εργάζο­νται… ! Η αλλαγή Κυβέρνησης μετά τις εκλογές του 1963 μου έδωσε την ευκαιρία όχι μόνο να διακόψω τις άσχετες και επικίνδυνες για το μνημείο εργασίες, αλλά και να εξαφανίσω κάθε ίχνος τους καταποντίζοντας τους όγκους των σύγχρονων μαρ­μάρων στην παρακείμενη θάλασσα. Η αδιαμφισβήτητη διασπάθιση του δημόσιου χρήματος, που έγινε και με δική μου συνέργεια, κρίθηκε λιγότερο επιβλαβής από την επέμβαση στο ίδιο το μνημείο.

Leave a Reply